|
|
Στην
ιστορία για το πώς, πότε και γιατί
ξεκίνησαν όλα αυτά για το graff, μας
περιμένουν κάποιες ρητορικές
εκπλήξεις, που για τους writers φίλους
δεν θα είναι τόσο ευχάριστο άκουσμα
και σίγουρα καθόλου ευπρόσδεκτο.
Παίρνοντας λοιπόν το ρίσκο, μπορεί
κανείς να ανιχνεύσει τις ρίζες των
graff στις πρώτες απόπειρες των
ανθρώπων να αναπαραστήσουν τα
πράγματα: στη ζωγραφική των σπηλαίων
της παλαιολιθικής περιόδου, στις
αναπαραστάσεις ανθρώπων και ζώων στα
σπήλαια του Λάσκο ή της Αλταμίρα.
Βαβυλώνιοι και Ασσύριοι δίνουν τη
συνέχεια, με τα χαραγμένα ανάγλυφα
πάνω στις πέτρες, οι Κινέζοι με τα
σκαλισμένα καύκαλα από χελώνες, οι
Βυζαντινοί με το μωσαϊκά τους. Εδώ θα
μπορούσαμε να αναφέρουμε και τα
καλλιγραφικά κείμενα του ισλαμικού
κόσμου, πάνω στους τοίχους όλων των
θρnσκευτικώv και κοσμικών κτιρίων,
όπως επίσης και τα σκαλισμένα ή
ζωγραφισμένα ανάγλυφα σε πέτρα n ξύλο
των Αζτέκων, στην Κεντρική Αμερική,
που καλύπτουν αντίστοιχα τους
τοίχους των δημόσιων ή
εκκλησιαστικών κτιρίων ή μvnμείωv. Ο
όρος Τλακουιλόα στους Αζτέκους, που
σήμαινε να γράφεις ζωγραφίζοντας ή
να ζωγραφίζεις γράφοντας, είναι
χαρακτηριστικό αυτής της έκφρασης
και μας οδηγεί vοnτά στη λειτουργία
των σnμεριvών graff. Η διαφορά τους
έγκειται σίγουρα στο συγκεκριμένο
μήνυμα που θέλουν να περάσουν και στο
μη εφήμερο σε σχέση με τα graff. Στην
άλλη ήπειρο, στην Αφρική, n ζωγραφική
αποτέλεσε αναπόσπαστο κομμάτι της
ζωής και στο πιο μικρό χωριό της
αχανούς της έκτασης. Η ζωγραφική
στους τοίχους, όπως και n διακόσμηση
του σώματος, n βαφή των ρούχων και n
αγγειοπλαστική, είναι τόσο
απαραίτητη και τόσο δεμένη με τη ζωή
τους, όσο και το περπάτημα, το φαγητό
και ο ύπνος. Είναι ένας τρόπος να
ομορφύνουν το χώρο τους, είναι επίσης
δημιουργία σuvδεδεμέvn με τη μαγεία, n
οποία δεν έγκειται τόσο στο νόημα ή
στο σκοπό της, αλλά στην πράξη του
απλώματος της μπογιάς στον τοίχο. Οι
τοίχοι είναι εκτεθειμένοι στη φθορά
και ξαναζωγραφίζονται κάθε χρόνο για
να εορτασθούν ή να αναγγείλουν
γεγονότα. Πηγαίνοντας ξανά πίσω στην
Ευρώπη, στην Αναγέννηση με τα
σατυρικά fresco και τις τέμπερες,
πρωτοσυναντάμε τον όρο Sgraffito στην
αναγεννησιακή ζωγραφική. Μια τεχνική
με την οποία μια λεπτή στρώση γύψου
επικάλυπτε τη σκουρόχρωμη βάση των
έργων και πάνω σ' αυτήν ο καλλιτέχνης
δούλευε με λεπτά μεταλλικά εργαλεία.
Τα πολύχρωμα έργα προέκυπταν από
αλλεπάλληλες στρώσεις διαφόρων
χρωμάτων. Έτσι, ανάλογα με τις
ανάγκες της κάθε εποχής, την
τεχνοτροπία και την τεχνολογία, ο
άνθρωπος εξέλισσε τις τοιχογραφίες,
τα γνωστά murals,
δίνοντας μορφή σε χώρους και
αντικείμενα που ο ίδιος αγαπούσε. Με
τα ίδια υλικά της Αναγέννησης, τις
τέμπερες και τα χρώματα της
ζωγραφικής, φτάνουμε στις αρχές του 20ού
αιώνα στο 1910, με τις περίφημες
τοιχογραφίες του Μεξικού. Εδώ, τρεις
κύριοι εκπρόσωποι, οι Diego
Rivera,
Jose
Clemente
Orozco
& David
Alvaro
Siquerios,
χρησιμοποίησαν την τέχνη της
τοιχογραφίας για να εκφράσουν το
επαναστατικό πνεύμα. Αυτοί είναι που
δημιούργησαν, με όσους ακολούθησαν
μετά, τη Μεξικανική Σχολή Λαϊκών.
Δημόσια κτίρια διακοσμήθηκαν με
εικόνες της αλλαγής στο Μεξικό, ενώ
την ίδια εποχή πολλοί καλλιτέχνες
ταξίδεψαν βόρεια στις ΗΠΑ. Εκεί
ανέλαβαν τοιχογραφίες επί πληρωμή σε
πανεπιστήμια, σε Σχολές Καλών Τεχνών,
ακόμα και στο Rockfeller Center
της
Νέας Υόρκης. Η απήχηση που είχε το
μεξικάνικο graffiti ήταν τέτοια ώστε με μιμητή τον Thomas
Benson
δημιουργήθηκε
n αμερικανική σχολή της επώνυμης και
στυλιζαρισμένης τοιχογραφίας. Αυτή n
μεξικανική, αμερικανική - τσιγγάνικη
κίνηση των καλλιτεχνών των murals,
ξεκινώντας από τον πολιτικό
ακτιβισμό της εποχής του ''50 και του
''60, βρήκε έναν τρόπο να εκφράσει τη
φωνή της μειονότητας. Κατά τον ίδιο
τρόπο, n φωνή μιας άλλης μειονότητας
βρήκε διέξοδο μέσω του graff και τη
βοήθεια της τεχνολογίας(!) του
μαρκαδόρου στην αρχή, και του σπρέι
κατόπιν, στη συνοικία του Bronx
στη
Νέα Υόρκη Τα graffs,
μαζί με τη RAP
μουσική -το όχημα συνείδησης και το
πολιτικό εργαλείο της μαύρης
κοινωνίας- αποτέλεσαν τη γιορτή της
μαύρης κουλτούρας.
EΠΙΤΕΛΟΥΣ
ΑΣ ΜΙΛΗΣΟΥΜΕ ΓΙΑ GRAFFITI !
Εδώ
μέχρι το '70 το graff, έχει μια ξεχωριστή
ζωή, μακριά από τον κόσμο της
κουλτούρας. Και από πολλούς
θεωρείται σαν τοπική avant-garde
κίνηση. Μετά το '70, το graff με τη
μορφή των tags
κάνει
την εμφάνισή του δυναμικά. Τα
ψευδώνυμα με τις υπογραφές έγιναν
για εκατοντάδες νέους της Νέας
Υόρκης τρόπος ζωής με τους δικούς της
κώδικες συμπεριφοράς και τα δικά
τους στέκια. Όσο κι αν ψάξει κανείς σε
συνεντεύξεις των πρώτων writers και των
πρώτων βιβλίων είναι δύσκολο να πει
πότε ακριβώς ξεκίνησε n τέχνη του graffiti.
Τα tags,
μπορούμε να τα πρωτοσυναντήσουμε στα
τέλη της δεκαετίας του ''60 σε έναν από
τους πρώτους writers, τον KILROΥ.
Στρατιώτης στην Ευρώπη και αργότερα
στη Νέα Υόρκη, συνήθιζε να ζωγραφίζει
φιγούρες και τη φράση Kilroy
was
here
(ο Kilroy
ήταν εδώ). Ακόμα και στα τρένα στην
δεκαετία του '40, ακόμα πιο πίσω, στις
αρχές του αιώνα, οι HORΟS συνήθιζαν να
γράφουν τα παρατσούκλια τους στα
φορτηγά - τρένα των αμερικάνικων
σιδηροδρόμων. Αυτοί οι άστεγοι
εργάτες ταξίδευαν γιγάντιες
αποστάσεις νόμιμα και όποιου το
όνομα φαινόταν περισσότερο, n δόξα
ήταν εξασφαλισμένη. Αυτό όμως που
συνέβη αργότερα στη Νέα Υόρκη ήταν
καινούργιο και μη αναμενόμενο. Το graffiti στον υπόγειο σιδηρόδρομο, το
οποίο θα εξελιχθεί, σε συμπαγές
κίνημα τέχνης, μπορεί να
χρονολογηθεί γύρω στα '68-'69, στις
φτωχογειτονιές με τη μαφία και τις
συμμορίες να κυριαρχούν στους
δρόμους. Οι Savage
Skulls,
Savage
Nomads,
Immortals
και οι Black
Spades
ήταν μερικές μόνο από τις πιο γνωστές
συμμορίες στο Bronx,
τα μέλη των οποίων είχαν τη συνήθεια
να γράφουν το όνομά τους στους
τοίχους της γειτονιάς τους.
Βλέποντας ο καθένας την υπογραφή του
φίλου του, ένιωθε ασφάλεια στο χώρο
που κινούνταν. Με το χρόνο όμως, n απλή
τεχνική του να γράφεις το όνομά σου
στον τοίχο και με αυτό να γίνεσαι
διάσημος, αποτέλεσε πρόκληση για
όλους.
'Έτσι,
πολλά άτομα ξεκίνησαν τους
πειραματισμούς, πρώτα πρώτα με το
πόσα χτυπήματα (υπογραφές) θα
μπορούσαν να πετύχουν. Οι Stitch
1, ΤΑΚΙ 183, FRANK
207, είναι λίγα παραδείγματα από τους
πρώτους που ξεκίνησαν. Ο πιο διάσημος
writer
αυτής της περιόδου και ο πρώτος που n
φήμη του ξεπέρασε τα όρια της
γειτονιάς του, λόγω της συνέντευξης
που του πήρε ένας δημοσιογράφος των New
York
Times
ήταν ένας Ελληνοαμερικάνος που
υπέγραφε με το ψευδώνυμο ΤΑΚΙ 183. Ο
αριθμός δήλωνε το δρόμο που έμενε ο writer.
Μια φίλη που έζησε εκείνο τον καιρό
στη Νέα Υόρκη μάς περίγραψε εκείνη τη
μέρα, όταν όλοι ξεκίνησαν για τις
δουλειές τους και οι τοίχοι ολόγυρα
και σε απίστευτο αριθμό δρόμων και
συνοικιών, είχαν γεμίσει σε ένα βράδυ
με την υπογραφή ΤΑΚΙ 183. Έτσι σε λίγο
καιρό έγινε το ίνδαλμα των
συνομήλικών του. Τα ΜΜΕ προσπαθούσαν
να βγάλουν μια άκρη με την καινούργια
μανία της γενιάς: μήπως είναι κάποιοι
τρελοί που γράφουν τον δείκτη του
χρηματιστηρίου; Μπορεί ακόμα να
είναι κάποια άγνωστη συμμορία ή
κάποια θρησκευτική αίρεση. Για τους
writers της Νέας Υόρκης, το αγαπημένο
μέρος για εκτέλεση των graffities αποδείχτηκε το metro.
Η περιπέτεια, ο κίνδυνος, n συνωμοσία,
n νύχτα, ο συναγωνισμός, n φήμη (να
φιγουράρουν τα σχέδιά τους την ημέρα),
η αντίδραση στις αθλιότητες του
σήμερα, ήταν τα στοιχεία που μέχρι
και σήμερα, δίνουν το βάπτισμα τους
πυρός στους καλλιτέχνες του graffiti.
Μετά τον ΤΑΚΙ 183, το ''72, ο SUPER COOL άλλαξε
τελείως τη μορφή των επιγραφών,
ζωγραφίζοντας το όνομά του με σπρέι.
Τα tags, ξεκινώντας από το εσωτερικό των
βαγονιών, προχώρησαν στο εξωτερικό
περίβλημα και συμπληρώθηκαν με
σχέδια, χαρακτήρες κλπ. με την πάροδο
του χρόνου φάνηκε ότι ήταν αναγκαίο
δημιουργήσει καθένας από τους
καλλιτέχνες του graffiti
το δικό του στυλ, αυτό που θα τον
ξεχώριζε από τους άλλους. Έτσι
άρχισαν να πειραματίζονται με
διάφορες παραλλαγές στο όνομά τους
και να δημιουργούν αναγνωρίσιμα
λόγια με τα οποία θα μπορούσαν να
διαβαστούν με μια ματιά. Ο Stay
High
149 προκάλεσε ξεχωριστό ενδιαφέρον σε
γενιές μετέπειτα writers με τη
χρησιμοποίηση της φιγούρας του
φωτοστέφανου -the Saint
stick-
περασμένο στην υπογραφή του, καθώς
και το σχέδιο με το τσιγάρο να
καπνίζει. Ο Johnny
Crash
Matos
τυποποίησε
τα tags,
γεμίζοντάς τα με διάφορα σχέδια, ο Zephyr ομόρφυνε
τις καλλιγραφίες του με μορφές ηρώων
όπως ο κατάσκοπος από το περιοδικό MAD,
οι Fab
Five
Freddy
και ο Futura
2000, εκφράστηκαν αποκλειστικά μέσω
της μουσικής ραπ και της ζωγραφικής
και ο Futura
2000
γίνεται ο αρχηγός της γραφιστικής
ικανότητας με σπρέι. Ο Lee
Quinores
επεμβαίνει στα έργα του βάζοντας
πολιτικά και ηθικά μηνύματα, γι’
αυτό και τα έργα του διαβάζονται σαν
επεισόδια ενός έργου ηθικής, του
οποίου ο ήρωας είναι ένας αστός
περιθωριακός νέος. Επίσης ο Jean
Michel
Basquiat,
με το ψευδώνυμο SAMO,
που είναι όνομα πολέμου θα γίνει
γνωστός ως βασιλιάς του graffiti,
χρησιμοποιώντας στη δουλειά του
κρανία, σκελετούς, φλέβες κλπ. Και οι
φράσεις του είναι μυστηριώδεις και
εκδικητικές: σταματήστε με τον sick τρόπο σας να κάνετε τέτοια
με τα δολάρια του μπαμπά σας. Έτσι,
μαζί με το στυλ οι writers ξεκίνησαν να
πειραματίζονται με το μέγεθος και το
χρώμα. Ξεκινώντας από τα tags
έφτασαν να καλύπτουν ολόκληρα τρένα
από πάνω ως κάτω. Χρησιμοποιήθηκαν
στοιχεία όπως αστέρια, δολάρια,
σημαίες, κλπ. Τα graffiti με τους χαρακτήρες καρτούν και
τη βοήθεια της Pop
art,
το 3D graffiti,
τη γραφή του άγριου στυλ (δηλαδή
ονόματα που δεν μπορείς εύκολα να
διακρίνεις) γίνεται μια τέχνη πιο
σοφιστικέ με το δικό της λεξιλόγιο,
παράδοση, αισθητική και τοπικούς
ήρωες. Τη δεκαετία που ακολούθησε
αυτήν του '80, πολλοί καλλιτέχνες
ενδιαφέρθηκαν για το λαϊκό
περιβάλλον των writers και κατέβηκαν και
αυτοί στο metro
να βάλουν τη σφραγίδα τους. Βρήκαν
ανέλπιστους χώρους έκθεσης,
περισσότερο πολυσύχναστους και από
τις πιο σημαντικές γκαλερί Σόχο.
Μερικοί από αυτούς τους καλλιτέχνες
είχαν κατόπιν την ιδέα να νοικιάσουν
και να στήσουν τις γκαλερί τους,
όπου θα μπορούσαν να εκθέσουν, και
κυρίως να πουλήσουν, τα έργα τους. Η
πρώτη έκθεση έγινε το ''72 στο College και η συνέχεια δόθηκε στο East
Village
και τις γκαλερί Fun,
Nature
Morte,
Grace
Mansion
και Civilian
Warfare.
Αυτές άνοιξαν πρώτες το '81-'82 και
σύντομα τις ακολούθησαν καμιά
τριανταριά άλλες στην περιοχή
ανάμεσα οτην 1η και την 14η οδό. Μέσα
από εδώ παρέλασαν μερικοί από τους
προαναφερθέντες καλλιτέχνες, καθώς
επίσης και οι Keith
Harring,
Mike
Bildo,
Water
Robinson,
από τους πιο γνωστούς.
Την
ίδια στιγμή που οι παραπάνω writers, αλλά
και άλλοι όπως οι SEEN,
LEE,
FUTURA,
BLADE
έφτιαχναν τη δουλειά τους στις
γκαλερί, άλλοι writers, νέοι όπως ο DERO
POEM,
αντικατέστησαν τους άλλους και
προχώρησαν, εξέλιξαν τα στυλ ακόμη
πιο μακριά. Κάθε ίντσα των τρένων
χτυπιόταν με τα graffities και εξαίσια κομμάτια
φτιάχτηκαν γύρω στο '85 από ανώνυμους
writers ποιότητας τέτοιας που οι
άνθρωποι δεν είχαν ονειρευτεί ποτέ
προηγουμένως.
Πολλοί
writers που αναπολούν τις στιγμές αυτής
της δεκαετίας στιγματίζουν την
κίνηση αυτή των καλλιτεχνών να
δεχτούν την πρόκληση των εμπόρων
τέχνης και να κλειστούν σε έναν μικρό
χώρο, αυτόν της γκαλερί,
περιορίζοντας τη δράση τους και
σβήνοντας τη φλόγα και τον ορμητισμό
τους. Γι' αυτούς, ο αυθορμητισμός και
η γρηγοράδα της πρώτης εποχής
τέλειωσε και τη σειρά τους πήρε η
γνώση του ειδικού, που ξέρει τη
συγκεκριμένη τέχνη. Άλλοι τους
κριτικάρουν θετικά από την άποψη ότι
έσπασαν ένα διπλό γκέτο: το γκέτο
όπου συνήθως βλέπαμε τα graffities
και το γκέτο του κόσμου της τέχνης.
Περνώντας
στην αντεπίθεση, οι υπηρεσίες του metro
- στην προσπάθειά τους να σβήσουν τα graffities από τα βαγόνια - τελειοποίησαν τις
τεχνικές του πλυσίματος. Η εταιρία
που ανέλαβε τον καθαρισμό και έγινε
εχθρός όλων των writers είχε και έχει τα
αρχικά Μ.Τ.Α. Τα τρένα, ανεξάρτητα από
το αν είχαν ή όχι graffiti, αναγκάζονταν
να υποστούν το λούσιμο των χημικών,
που ξέπλενε τα πάντα. Τώρα έμειναν οι
πιτσιρικάδες να μιμούνται τα σχέδια
και κάποιοι να ασχολούνται με τα graffities
για
τη μνήμη νεκρών. Οι τοίχοι είναι
γεμάτοι από αφιερώματα στα θύματα
του εμφυλίου της Νέας Υόρκης, θύματα
της ζωής στο δρόμο, θύματα από
αρρώστιες. Χαρακτηριστική η
περίπτωση του Μaxmiliο
Cintrοr, ενός δεκαεφτάρη που σκότωσαν
στο ξύλο οι αστυνομικοί χωρίς λόγο. Ο
θάνατός του ξεσήκωσε όλες τις
γειτονιές με ένα μόνο σύνθημα σε
πορείες και διαδηλώσεις: Νο Justice, No peace.
Επίσης,
όπως αναφέρουν η Μartha Cοορer και ο Jοseρh
Sciορra στο βιβλίο τους Ν.Υ Spraycan Μemοrials,
οι σημερινοί writers, εξελίσσοντας την
τεχνική τους με τη χρησιμοποίηση
αερογράφων, διαφέρουν από τους
παλιούς σε αρκετά πράγματα. Οι
τοιχογράφοι του σήμερα είναι ένα
γκρουπ μεγαλύτερης ηλικίας, περίπου
25 χρονών. Υπάρχει ακόμα εκείνη η
ενέργεια και η θέληση να σε δουν (βλέπε
Lad. ν Ρink), αλλά οι χώροι τώρα
επιλέγονται από πριν, ενώ πριν ήταν
αυθαίρετοι και ελεύθεροι. Τέλος, και
το πιο σημαντικό, το graff μπορεί να
ξαναγύρισε μέσω των murals στις ρίζες
του, μετά την απόρριψή του από τους
εμπόρους τέχνης, αλλά τώρα αρκετοί
writers, όπως ο Chicο και ο Ρer, υπογράφουν
συμβόλαια, για να προωθήσουν, να
διαφημίσουν προϊόντα πολυεθνικών
εταιρειών όπως οι Cοca-Cοla, Wrangler Jeans, Μac Dοnalds.
Υπάρχουν βέβαια και οι εξαιρέσεις,
αλλά υπάρχουν χιλιάδες άλλοι που
ακολουθούν την προοπτική αυτή που
ανοίχτηκε πάλι για περισσότερο
κέρδος και χτύπημα μιας μορφής
αντίδρασης.
Από
τη Ν. Υόρκη, η τέχνη πέρασε τον
Ατλαντικό για να αποκτήσει χιλιάδες
οπαδούς και writers σε Γερμανία, Αγγλία,
Γαλλία, Ολλανδία κλπ. Οι τοίχοι με τα graffities,
Ηall οf Fame στην 100ή οδό και στο Ρark Ανenue
της Ν. Υόρκης, αποτέλεσαν την
έμπνευση γι' αυτούς τους νέους σε όλη
τη χώρα και τον κόσμο.
Η
Γερμανία θεωρείται σήμερα n
μητρόπολη του ευρωπαϊκού graff, όχι
μόνο για το πρώην τείχος των 166 χλμ.
μήκους, αλλά πρώτιστα για τη δράση
των εκεί ομάδων. Το τείχος, ως γνωστό,
κόπηκε σε κομμάτια, πουλήθηκε το
καθένα πάνω από 20.000 δολάρια και
στολίζει ήδη το αρχηγείο της CIA αλλά
και τα υπόγεια του Βατικανού. Σήμερα,
επειδή οι δήμοι σε διάφορες πόλεις
έχουν αγανακτήσει με τς αναγραφές
στους τοίχους συνθημάτων και graff,
έχουν κατασκευάσει ολόκληρο
οικοδομικό τετράγωνο με διαδρόμους
στους οποίους οι τοίχοι μπορούν να
ζωγραφιστούν από writers.
Στη
Γαλλία, χαρακτηριστική είναι n
εμφάνιση ομάδων, εξειδικευμένων στη
ζωγραφική με σπρέι γιγάντιων
τοιχογραφιών. Μια προσπάθεια
καταγραφής των writers στο Παρίσι, μέσω
μιας μελέτης που έγινε για εσωτερική
χρήση, παρουσίασε πάνω από 2.000 writers. Το
Παρίσι είναι μια από τις πιο πoλυχτυπnμένες
ευρωπαϊκές πόλεις, με καλλιτέχνες
που έχουν να δώσουν πολύ ιδιαίτερο
στυλ όπως αυτό του MODEΖ. θεωρείται ως ο
καλύτερος στους χαρακτήρες από το
'90-'91, με ένα δικό του προσωπικό στυλ,
με γράμματα διαστημικού τύπου. Τώρα
δεν βρίσκεις κανένα τρένο να
χτυπήσεις ούτε καν στο metro.
Μένει πλέον στους περισσότερους να
ταξιδεύουν στην Αμερική, και να
αφήνουν εκεί το όνομά τους μόνο και
μόνο για τη δόξα που θα τους αφήσει
αυτή η κίνηση.
Στην
Αγγλία, στη δεκαετία του '60 τα
πολιτικά μηνύματα πολλαπλασιάζονται
και στα μέσα της δεκαετίας του '70 τα
punk συγκροτήματα όπως οι Clash και οι Seχ
Pistols βάζουν τα tags γύρω στους τοίχους
των clubs που τραγουδάνε. Το '81 ο Futura 2000
πηγαίνει στην Αγγλία για να
συνεργαστεί με τους Clash για το
εξώφυλλο του δίσκου τους. Από τότε οι
writers συνεχίζουν το έργο των
προκατόχων τους, σε αντίθεσn όμως με
τη Ν. Υόρκη, εδώ χτυπούν περισσότερο
τους τοίχους απ' ότι το metro.
Υπάρχουν
σήμερα τοποθεσίες, όπως και σε άλλες
χώρες της Ευρώπης, όπου ο δήμος
αφήνει περιοχές και τοίχους να
ζωγραφιστούν. Δημοσιεύματα θέλουν
επίσης το Λονδίνο να θέλει να
μετατραπεί στο μεγαλύτερο κέντρο
graffti όλων των εποχών με τους MAKE - UPPERS
να κόβουν βόλτες με ένα σπρέι στο
χέρι μαρκάροντας με σχέδια τρελά η
πιο απλά τα σημεία απ' όπου περνούν
υπόγειοι σωλήνες ή καλώδια.
Στην
Ολλανδία, μετά την επίσκεψη του Υaki
Kornblit το '83 -'84 στην Αμερική για να
αγοράσει πίνακες για έκθεσή του στην
Ευρώπη, δημιουργήθηκε σαν έκρηξη μια
κίνηση writers που γέμισαν με graff μέχρι
και τα τούνελ των λεωφορείων και των
τρένων. Εδώ οι δήμοι τοποθετούν πίσω
από πολυκατοικίες ειδικές
επιφάνειες για graff, τα επονομαζόμενα Wοοdwalls,
ενώ ο πόλεμος ανάμεσα στους writers και
την GVB, την υπηρεσία που καθαρίζει τα
βαγόνια του metro,
βρίσκεται σε συνεχή εξέλιξη.
Στην
Ιταλία, το graffiti υπάρχει από τα μέσα της
δεκαετίας του ''80. Βέβαια, ένας χώρος
με ιστορία 2.500 χρόνων περίπου είχε να
παρουσιάσει graffiti
με τη μορφή χαραγμένων επιγραφών από
πολύ παλιά. Ακόμα όμως και στο σήμερα,
στη Ρώμη τα σύγχρονα graff
επισκιάζονται πολλές φορές από τα
πολιτικά συνθήματα. Υπάρχουν όμως
πολλά χτυπημένα βαγόνια και pieces κατά
τη διαδρομή του metro,
με την υπηρεσία καθαρισμού να
ξεπλένει πού και πού κάποια παράθυρα
σε ένα whοle car. Γνωστοί writers εδώ είναι
οι STAND, STARSKΥ, CROMO, ΗΕΚΟ κλπ.
Αυτή
είναι μια γενική εικόνα για ότι
συμβαίνει μέχρι σήμερα με το graff. Μια
τελευταία μόδα, έτσι, για να
μυριστούμε τι γίνεται, είναι να
θεωρείται από την επίσημη πολιτεία η
ενασχόληση με το graff ως υποκατάστατο
στην ύπαρξη συμμοριών. Γι' αυτό -
άκουσον άκουσον- υπάρχουν κοινοτικά
προγράμματα που προωθούν τους νέους
να ασχοληθούν επαγγελματικά με
γραφιστικές τέχνες, διοχετεύοντας
εκεί το ταλέντο τους. Αρκετοί άλλωστε
είναι εκείνοι που απαιτούν από τις
τοπικές κυβερνήσεις, αντί να
ξοδεύουν εκατομμύρια για τους
καθαρισμούς χώρων, να λειτουργήσουν
προληπτικά, δίνοντας χρήματα στα
παιδιά των graff, που έτσι κι αλλιώς
έχουν διαλέξει έναν μη βίαιο τρόπο
έκφρασης, αυτόν της φόρμας και των
χρωμάτων.
Ανάλογη
είναι και n ενασχόληση εκατοντάδων
επιστημόνων (βλ. ψυχολόγοι,
κοινωνιολόγοι, δικηγόροι κλπ.), που
εκθέτουν τις δικές τους φιλοσοφίες
για το φαινόμενο του graff, αναφέροντας
π.χ. ότι τα graff πέρα από σημάδια
τεκμηρίωσης και κατοχής αποτελούν
μυστικούς κώδικες επικοινωνίας
ανάμεσα σε περιθωριακές ομάδες, που
σημαδεύουν έτσι όχι μόνο την ύπαρξη
τους αλλά και τα γεωγραφικά τους όρια.
Τα tags, λένε, είναι οι εναγώνιες
προσπάθειες διαμαρτυρίας σε ένα χώρο
που δεν σε αφήνει να εκφραστείς.
Δίνεται μια διέξοδος στο ταμπλό της
ζωής, πέρα από το θόρυβο των
διαφημίσεων, τις προτροπές για
συνεχή κατανάλωση και κάλυψη αναγκών.
Ο τοίχος γίνεται ο καθρέφτης πάνω
στον οποίο ο καλλιτέχνης - writer
προσπαθεί να εκφράσει τις απόψεις
και το είναι του.
Και
ακόμη, όπως ο καθένας από μας κάποια
στιγμή θέλει να εγκαταλείψει αυτό
που δείχνει και να μεταμορφωθεί σε
μια άλλη προσωπικότητα, μέσα από
κάποια ενασχόληση όπως τα σπορ, το
κυνήγι, η πολιτική, η θρησκεία, έτσι
και οι writers -κατ' αυτούς πάντα-
διάλεξαν τα graff για να παρουσιάσουν
το καινούργιο τους πρόσωπο, αφού το
προηγούμενο τους το έχουν στερήσει
δεν μπορεί να εκφραστεί υπενθυμίζουν
σε όλους μας το δικαίωμα που έχει ο
καθένας στο λόγο και την έκφραση.
Φωνάζουν.
"Βρέστε
μου μια γωνιά να ζωγραφίσω. Κάντε
λίγο χώρο. Να ζήσω και να κινηθώ".
Source:
Carpe Diem
# TaGGeR
#
Κατεβάστε
το 8ο graffiti album από
το festival της
Κέρκυρας (free από
το hiphop.gr)
http://files.hiphop.gr/graffiti/gpa8_high.pdf
|
|